به گزارش سلامت نیوز به نقل از ایرنا،نزدیک‌بینی یا مایوپیا اختلالی است که در آن فرد اجسام نزدیک را واضح و اشیای دور را تار می‌بیند. این عارضه اکنون به سطحی نگران‌کننده رسیده است؛ به‌طوری‌که حدود نیمی از جوانان در آمریکا و اروپا و نزدیک به ۹۰ درصد جوانان در برخی مناطق شرق آسیا به آن مبتلا هستند.

گرچه وراثت در بروز این مشکل نقش دارد، اما سرعت افزایش آن طی چند دهه اخیر نشان می‌دهد تغییرات سبک زندگی عامل تعیین‌کننده‌تری بوده است.

آیا واقعاً نمایشگرها مقصرند؟

سال‌ها تصور می‌شد استفاده گسترده از تلفن‌های هوشمند، تبلت‌ها و رایانه‌ها علت اصلی افزایش نزدیک‌بینی است. اما پژوهشی جدید از دانشگاه ایالتی نیویورک که قرار است در مجله Cell Reports منتشر شود، نگاه متفاوتی ارائه می‌دهد.

پژوهشگران معتقدند مسئله فقط «خیره شدن به صفحه‌نمایش» نیست؛ بلکه «مدت‌زمان طولانی تمرکز بر اشیای نزدیک در فضای بسته و زیر نور کم» می‌تواند عامل زمینه‌ای مهم‌تری باشد. در چنین شرایطی، میزان نوری که به شبکیه می‌رسد به‌طور قابل توجهی کاهش می‌یابد.

نقش نور و مردمک در شکل‌گیری نزدیک‌بینی

چشم انسان به گونه‌ای طراحی شده که در نور طبیعی و فضای باز، مردمک تنگ می‌شود اما همچنان نور کافی به شبکیه می‌رسد. این وضعیت به رشد طبیعی چشم کمک می‌کند.

اما وقتی فرد در محیط بسته و نور کم برای مدت طولانی به کتاب، گوشی یا لپ‌تاپ خیره می‌شود، مردمک برای وضوح بیشتر تصویر تنگ می‌شود. در نور کم، این تنگ‌شدن همراه با کاهش روشنایی محیط، باعث می‌شود نور بسیار کمتری به شبکیه برسد.

بر اساس فرضیه مطرح‌شده در این پژوهش، این کاهش مداوم نور ممکن است پیام‌هایی به چشم ارسال کند که در نهایت به رشد بیش از حد طولی کره چشم منجر شود؛ تغییری که اساس نزدیک‌بینی است.

سبک زندگی مدرن و تشدید خطر

چند تغییر مهم در زندگی امروز می‌تواند به این روند دامن بزند:

• افزایش ساعت‌های مطالعه و کار با نمایشگر

• کاهش حضور در فضای باز

• استفاده از نور مصنوعی به‌جای نور طبیعی

• تمرکز ممتد بر فاصله‌های کوتاه

در واقع، مشکل تنها فناوری نیست؛ بلکه الگوی استفاده از چشم در زندگی روزمره است.

چگونه می‌توان روند را کنترل کرد؟

بر اساس یافته‌های این پژوهش، دو راهبرد اصلی برای پیشگیری و کنترل نزدیک‌بینی پیشنهاد می‌شود:

۱. افزایش زمان حضور در فضای باز

نور طبیعی خورشید نقش مهمی در سلامت شبکیه و تنظیم رشد چشم دارد. حتی چند ساعت حضور روزانه در فضای باز می‌تواند اثر محافظتی داشته باشد.

۲. کاهش فشار تمرکز در فاصله نزدیک

این هدف می‌تواند با اقدامات زیر محقق شود:

• استفاده از عینک یا لنز مناسب برای کاهش فشار تطابق

• مصرف قطره آتروپین با تجویز پزشک

• ایجاد وقفه‌های منظم هنگام مطالعه یا کار با نمایشگر

• نگاه‌کردن دوره‌ای به فواصل دور برای استراحت دادن به سیستم بینایی

کارشناسان تأکید می‌کنند اگر عادت خیره‌شدن طولانی در نور کم اصلاح نشود، حتی مداخلات درمانی نیز ممکن است تأثیر محدودی داشته باشند.

یک هشدار جدی برای آینده

افزایش سریع نزدیک‌بینی در جهان تنها به معنای وابستگی بیشتر به عینک نیست. درجات بالای مایوپیا می‌تواند خطر بیماری‌های جدی‌تری مانند جداشدگی شبکیه و آب‌سیاه را در آینده افزایش دهد.

پژوهشگران معتقدند هنوز به تحقیقات بیشتری نیاز است، اما این یافته‌ها مسیر تازه‌ای برای درک ارتباط میان نور، عادت‌های بینایی و رشد چشم گشوده‌اند.

شاید ساده‌ترین پیام این باشد: برای سلامت چشم‌ها، باید بیشتر زیر نور طبیعی زندگی کنیم و کمتر در نور کم به فاصله‌های کوتاه خیره بمانیم.